S7
İki deniz ve aradaki engel
Cebelitarık'ta Akdeniz suyu Atlantik suyunun altından akar. Ama "iki deniz asla karışmaz" demek yanlıştır.
مَرَجَ ٱلْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيَانِ١٩ بَيْنَهُمَا بَرْزَخٌ لَّا يَبْغِيَانِ٢٠
Okunuş: maraja l-baḥrayni yaltaqiyāni · baynahumā barzakhun lā yabghiyāni
(Acı ve tatlı) iki denizi salıverdi birbirine kavuşuyorlar. Fakat aralarında bir engel vardır, birbirlerine geçip karışmıyorlar.
۞ وَهُوَ ٱلَّذِى مَرَجَ ٱلْبَحْرَيْنِ هَٰذَا عَذْبٌ فُرَاتٌ وَهَٰذَا مِلْحٌ أُجَاجٌ وَجَعَلَ بَيْنَهُمَا بَرْزَخًا وَحِجْرًا مَّحْجُورًا٥٣
Okunuş: wahuwa alladhī maraja l-baḥrayni hādhā ʿadhbun furātun wahādhā mil'ḥun ujājun wajaʿala baynahumā barzakhan waḥij'ran maḥjūran
Birinin suyu tatlı ve susuzluğu giderici, diğerininki tuzlu ve acı iki denizi salıveren ve aralarına bir engel, aşılmaz bir serhat koyan O'dur.
Meal: Elmalılı Hamdi Yazır (sadeleştirilmiş baskı)
Klasik tefsir
Taberî ve İbn Kesîr bunu, Allah'ın kudretiyle birbirinden ayrı tutulan tatlı ve tuzlu sular olarak anladı.
Nasıl işler
Yazılı anlatım
Cebelitarık Boğazı'nda daha hafif Atlas suyu üstten Akdeniz'e girer. Daha tuzlu ve yoğun Akdeniz suyu (38 g/kg, 13 °C) alttan, yaklaşık 120 m derinlikte dışarı çıkar, eşiği aşar ve yaklaşık 1.100 m'ye çöker; akış saniyede yaklaşık bir milyon metreküptür. Gelgitler eşiğin üstünde iç dalgalar oluşturur ve sınırda iki su karışır: "iki deniz hiç karışmaz" sözü doğru değildir.
Yerleşik bilgi
- Haloklinler (tuzluluk sınırları) ve piknoklinler (yoğunluk sınırları) su kütlelerini birbirinden ayırır.
- Cebelitarık'ta Akdeniz suyu (tuzluluk yaklaşık 38,4–38,5, yaklaşık 13 °C), Atlantik suyunun (yaklaşık 36,1) altından akar. Ara yüz 37 tuzlulukta tanımlanır ve dışarı akış yaklaşık 0,7–1 Sverdrup'tur.
Hayret noktaları
Dönen Akdeniz suyu mercekleri ("meddy"ler) Atlantik'in içlerine kadar uzun yollar gider.
Tefekkür
Bu bölümün Türkçesi henüz hazırlanıyor. İngilizce sayfada okuyabilirsiniz.
Kaynaklar
- Saheeh International — 55:19–20, 25:53.
- Ibn Kathir, Tafsir (abridged English), and Tafsīr al-Jalālayn (English), on 55:19–20, https://surahquran.com/tafsir-english-aya-19-sora-55.html, and on 25:53, https://surahquran.com/tafsir-english-aya-53-sora-25.html.
- NOAA, Estuaries Tutorial, "Classifying Estuaries: By Water Circulation", https://oceanservice.noaa.gov/education/tutorial_estuaries/est05_circulation.html.
- "Mediterranean outflow", Wikipedia, https://en.wikipedia.org/wiki/Mediterranean_outflow.
- Sarah Thompson, "Fact Check: This Is NOT A Picture Of Two Oceans Meeting But Not Mixing", Lead Stories (29 January 2021), https://leadstories.com/hoax-alert/2021/01/fact-check-this-is-not-a-picture-of-two-oceans-meeting-but-not-mixing.html.
- "The Quran on Seas and Rivers", islam-guide.com, on IslamReligion.com, https://www.islamreligion.com/articles/214/ — the popular modern claim.
- Mediterranean outflow (Wikipedia)
- Bryden et al.; Science Advances (2018)
- Taberî ve İbn Kesîr'in 55:19–20 tefsirleri